ЫСТАМБҰЛДА ҒҰЛАМА ХАЛИФА АЛТАЙ ТУРАЛЫ КІТАП ЖАРЫҚ КӨРДІ

Алтайдан шыққан, Гималаяны асып Тибеттен өтіп Үндістан мен Пәкістан арқылы 1953 жылы Түркияға барған қазақтардан Халифа Алтайдың өмірі мен идеялары зерттеліп түрік тілінде кітап ретінде жарияланды. Тәуелсіздік алғаннан кейін 1992 жылы Қазақстанға бір жолата көшіп барған Халифа Алтай Кеңестік кезеңде тамырына балта шабылған рухани өмірдің қайта қалпына келуі барысында талмай атамекенінде қызмет істеді. 2017 жылы Халифа Алтайдың туғанына 100 жыл толуына байланысты жарияланып отырған кітапта ғұламаның өмірі жан жақты баяндалғаннан кейін оның Қазақстанда дәстүрлі қазақ мұсылманшылығының терең тамыр жаюы барысында атқарған іс-қимылдары мен пікірлері де деректер негізінде келтірілген. “Анатолиядан атажұртқа рухани жетекші Халифа Алтай” деп аталған еңбектің авторы Қазыбек Исламбек осы тақырыпта 1999 жылы Ыстамбұлдағы Мармара Университетінде тарих ғылымдарының докторы, профессор Ахмет Қанлыдеренің жетекшілігінде магистрлік диссертация қорғаған. Алайда диссертацияда 1999 жылдан Халифа Алтай дүние салған 2003 жылға дейінгі уақиғалар орын алмауда. Автордың өтініші бойынша, кітаптың соңғы тарауы болған осы уақиғаларды біз жазып еңбекті толықтырдық.

[code language=”css”] <meta property="og:image" content="http://www.abdulvahapkara.com/wp-content/uploads/2017/01/halifealtay_kapak.jpg" /> [/code]

Devamı…


YENİ KİTAP: ANADOLU’DAN ANAYURDA MANEVİYAT ÖNDERİ HALİFE ALTAY

Altaylardan çıkan ve Himalayaları aşarak Tibet’i geçerek Hindistan ve Pakistan’dan üzerinden 1953’te Türkiye’ye gelen Kazak Türklerinden Halife Altay’ın hayatı ve fikirleri kitap olarak yayınlandı. 1992’de bağımsızlığını kazanmasından sonra Kazakistan’a göç eden Altay Sovyet döneminde ağır tahribat görmüş manevi hayatın tekrar kazanılması için yorulmadan bıkmadan atayurdunda hizmet etti. Kitabın yazarı Kazıbek İslambek bu konuda 1999’da Marmara Üniversitesi’nde Prof. Dr. Ahmet Kanlıdere danışmanlığında Yüksek Lisans tezi hazırlamıştı. Ancak, eserde 1999’dan Halife Altay’ın 2003’te vefatına kadar olan gelişmeler yer almamıştı. Yazarın isteği üzerine kitabın son bölümünü oluşturan bu kısmı biz yazarak tamamladık.

[code language=”css”] <meta property="og:image" content="http://www.abdulvahapkara.com/wp-content/uploads/2017/01/halifealtay_kapak.jpg" /> [/code]

Kitabın arka kapağında şu bilgilere yer verilmektedir: “Kazak Türklerinin Altay dağlarından başlayarak Türkiye’ye kadar süren Elishan Batur önderliğindeki 7 bin kilometre süren büyük göçünde aktif rol almış kişilerden birisi de Halife Altay’dır. Halife Altay, Kazak Türklerinin Pakistan’dan Türkiye’ye ulaşmasında en etkin rolü olan birkaç kişiden biridir. Dolayısıyla bu büyük göçün en önemli parçalarındandır. Halife Altay, Kazak Türkleri açısından sadece “Büyük Göç”ün önemli bir parçası olmasının dışında en önemli maneviyat önderlerindendir. Tarihte birçok özelliği yani hem toplumsal liderliği, hem de maneviyat önderliğini kendinde bir araya getirmiş ender insanlardandır. Bunların dışında Halife Altay, büyük Türk edebiyatçılarından ve kültür aktarımcılarından birisidir.

Türkiye’de 1981’de Kültür Bakanlığı yayınları arasında çıkan ve Kazak tarihi ve kültürünü anlatan “Anayurttan Anadolu’ya” çalışmasıyla tanınan Halife Altay’ın ismi Kazakistan’da özel bir öneme sahiptir. 1988’de Kur’an-ı Kerim’in tarihte ilk defa Kazak Türkçesindeki mealini hazırlayan Altay, bağımsızlığını kazandıktan sonra hiç tereddüt etmeden Anadolu’dan anayurduna göç etmiş ve 2003’te Almatı’da vefatına kadar kendisini irşat çalışmalarına adamıştır. SSCB’nin çökmesiyle din özgürlüğüne kavuşan Kazakistan’da hem dini bilgilerin tekrar kazanılması, hem de dinde batıl inançların, hurafelerin ve aşırılıkların yer almaması için mücadele etmiştir.

Halife Altay, Türkiye’ye geldikten sonra “Altay” soyadını almasını şu şiirle anlatmıştır:

“Altay” dep lakap atım koyulğanı,
Bir arman orındaldı oyumdağı.
Estelik tuvgan jerdin atın saktav
Änşeyin kezdey soktan koyulmadı!

“Altay” olarak soyadım koyuldu,
Bir hayalim böylece yerini buldu.
Amacım vatanımın ismini korumak,
Boşuna laf olsun diye koyulmadı!”

Prof. Dr. Abdulvahap Kara


ТҮРКИЯ ҚАЗАҚТАРЫНЫҢ “ҚАРАЛЫ КӨШІ” ТҮРІК ТІЛІНДЕ

Түркия қазақтарының көш жетекшілерінен Елісхан батыр Әліпұлының өмірін арқау еткен Қазақстан Жазуышлар одағының, Еуразия жазушылар одағының мүшесі, жазушы Жәди Шәкенұлының «Қаралы көш» атты тарихи романы түрік тіліне аударылды. Кітаптың тұсаукесері 2016 жылы, 10 қарашада Ыстамбұлда ТҮЙАП халықаралық кітап жәрменкесінде өтті. Нұргүл Берікболова түрік тіліне аударған және сапалы түрде “Календер” баспасынан шыққан кітапқа оқырман ықыласы зор болған. Баспагер кітапқа мұндай зор көңіл болушілік болады деп ойламғандықтарын айтты. Кітаптың түрік тілінде басылып оқырман қолына тиуіне мұрындық болған “Қазақ-түрік білім және зерттеу қоғамы (КАТЕАД) төрағасы Серкан Дінчтүрк те “әсіресе Түркиялық қазақтардың ұрпақтары болған жастар 2016 жылы, 12-20 қарашада бір апта бойы жалғасқан Ыстамбұл халықаралық кітап жәрменкесіне келіп аудармашыға қол қойғызып кітаптан алып тұруы бізді қуантты. Шәкенұлының еңбегін аудартқанымыздың орынды болғанын дәлелдеді” деғенді айтты.

[code language=”css”] [/code]

Devamı…


TÜRKİYE KAZAKLARININ “HAZİN GÖÇ”Ü TÜRKÇEYE KAZANDIRILDI

Türkiye Kazakların göç liderlerinden Elishan Batur Elifoğlu’nun hayatını konu alan Jadi Şakenulı’nın “Hazin Göç” isimli tarihi romanı Türkçeye çevrilerek yayınlandı. Kitap ilk defa okuyucularıyla Kasım 2016’da TÜYAP İstanbul Uluslararası Kitap Fuarında buluştu. Nurgül Berikbolova tarafından Türkçeye kazandırılan ve kaliteli bir baskıyla Kalender yayınevinden çıkan kitaba okuyucuların ilgisi büyük oldu.

[code language=”css”] [/code]

Devamı…


МҰСТАФА ШОҚАЙДЫҢ БЕЙІТІН ҚАЛАЙ ТАПТЫҚ?

27 желтоқсан қазақтың бір туар мемлекет қайраткері Мұстафа Шоқайдың дүниеден қайтқан күні. Осыдан тура 75 жыл бұрын, атап айтқанда 1941 жылы 27 желтоқсан күні Берлинде Уиктория Кранкенхауста дүние салған еді. Жұбайы Мария Яковлевна Горина сонда азаматтық істеп Шоқайды сол дүниежүзілік соғыс жылдарынын қиын қыстау кезінде Берлиндегі түрік зиратына жерлеуге мұрындық болды. Біз сол үшін Мария Яковлевнаға қарыздармыз. Сөйтіп есіл ер 1942 жылы 2 қаңтар жұма күні Берлиндегі түрік шәйіттері зиратына жерленді. Бірақ соғыстан кейін сол зират елеусіз, ескерусіз қалды. Кеңес Одағы тұсында Қазақстаннан Берлинге Шоқайдың бейітін іздеп келу былай тұрсын, оның ел ішінде атын атауға тиым салынды.

[code language=”css”] [/code]

Devamı…


FARABİ DOĞU VE BATI TÜRKLÜĞÜNÜ BİRLEŞTİREN BİR KÖPRÜDÜR

“Farabi Avrasya Çalışmaları”  isimli seminer, 7 Aralık 2016 Çarşamba günü Seyyid Hasan Paşa Medresesi’nde gerçekleştirildi. Toplantının açılış konuşmasını yapan İstanbul Üniversitesi Farabi Avrasya Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin müdürü ve aynı zamanda Arap Dili ve Edebiyatı uzmanı Prof. Dr. Abdullah Kızılcık Farabi Avrasya Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin yeni kurulmuş olduğunu ve resmi açılışının ertesi günü yapılacağını ifade etti. Prof. Kızılcık bu merkezin kurulmasına Kazakistan’ın Almatı şehrindeki Farabi Kazak Devlet Üniversitesi’nin ilham verdiğine işaret ederek bu sebeple açılışa Farabi Devlet Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Galımkayır Mutanov ve bazı bilim adamlarının katılacağını söyledi.

[code language=”css”] [/code]

Devamı…


NAZARBAYEV’TEN PUTİN’E TAZİYE MESAJI

Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev Rusya Federasyonu Cumhurbaşkanı Vladimir Putin’e başsağlığı mesajı gönderdi.

nazarbayev-03

Kazakistan Cumhurbaşkanlığı’nın Akorda Basın Merkezi’nden yapılan açıklamada, Nazarbayev’in Rusya Federasyonu Türkiye Büyükelçisi Andrey Gennadyeviç Karlov’un suikaste kurban gitmesiyle ilgili haberleri büyük bir üzüntüyle öğrendiği belirtildi. Mesajda A. Karlov’un yetenekli diplomat ve meslektaşları arasında saygın bir isim olduğu, Rusya ve Türkiye ilişkilerinin güçlenmesine çalıştığı ifade edildi.

“Bu suikast, terörle mücadele yolunda tüm dünyanın güç birliği yapmasının gerekliliği hususundaki kanaatimizi bir defa daha pekiştirdi. Hiçbir şiddeti haklı çıkarmak mümkün değildir. Kazakistan terörizmin her türlüsünü şiddetle kınar” denildi mesajda ayrıca. Nursultan Nazarbayev Kazakistan halkı ve kendi şahsı adına A. Karlov’un akrabaları ve yakınlarına da başsağlığı diledi.

(Kazakçadan çeviren Abdulvahap Kara)

Haberin orjinali için bkz: http://www.inform.kz/kz/elbasy-putinge-turkiyadagy-rf-elshisinin-kazasyna-baylanysty-konil-aytty_a2981415


KAZAK DİN BİLGİNİ HALİFE ALTAY DOĞUMUNUN 100. YILINDA ANILIYOR

Müslüman Türk aleminin bir büyüğü, Kazak Türklerinin büyük din alimlerinden Halife Altay 15 Ağustos 2003 sabahında Almatı’da 86 yaşında vefat etti. Kur’an-ı Kerim’in Kazak Türkçesindeki ilk mealini hazırlayıp 1988’de İstanbul’da yayınlayan Altay, bağımsızlığını kazanmasından ölümüne değin beri Kazakistan’da yaşadı. Dini eserleri ve ilmi kişiliğiyle Kazakistan’da büyük saygı ve sevgi gören Halife Altay 70 yıllık Sovyet yönetiminden sonra, İslami bilgilerin ve kültürün canlandırılması için yaptığı çalışmalar ön plana çıktı. Bu amaçla Almatı’da kurulan İnabat isimli derneğin şeref başkanlığını yürütmekteydi. Aynı zamanda tarihçi ve etnograf olan Halife Altay’ın Türkiye’deki Kazakların tarih ve örf-adetlerini konu alan eseri “Anayurttan Anadolu’ya” 1981 yılında Ankara’da Kültür Bakanlığı yayınları arasında çıkmıştı. Bu eser, 1994 yılında, Kazakistan Yazarlar Birliği tarafından “Alaş Ödülüne” layık görüldü. Kazakistan’ın bağımsızlığının 10. yılı kutlamaları çerçevesinde, Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev, Halife Altay’ı Kazakistan millî kültürüne yaptığı hizmetlerinden dolayı altın madalya ile taltif etti.

afis-anma-100-yil

Halife Altay, 15 Aralık 1917’de Doğu Türkistan’ın Altay bölgesinin Şingil kazasında Akif Bey ve Melike Hanım’ın kurdukları yuvada dünyaya geldi. İlk dini eğitimini Muaviye İsabey ile Ahmet Ali Caysanbayoğlu’ndan aldı. 16 yaşından itibaren köyde imamlık yapmaya başladı. Altay’ın ailesi 1938’de Doğu Türkistan’dan hicret ederek Hindistan’a yerleşti. Buradan 1953’te Türkiye’ye geldi. Halife Altay ilk eserini 1977’de “Kazak Türklerinin Şeceresi” adıyla İstanbul’da yayınladı. 1980’de Kazak Türkçesinde “Kur’an Yolu ve İmanın Şartları” kitabı ve göç anılarını manzum bir şekilde anlatan “Esteliklerim” yayınlandı. 1993’te Kazakistan’a yerleşen Halife Altay burada Kazak Türkçesinde dini sahada bir çok esere imza attı.

Çalışmaları ve hayatı çok sayıda kitap, makale ve televizyon belgesellerine konu olan Halife Altay 17 Ağustos 2003 Pazar günü Almatı’da devlet töreniyle defnedildi. Cenazeye Kazakistan’ın önde gelen siyaset ve kültür adamlarının yanı sıra sanatçıların ve kalabalık bir vatandaş topluluğu katıldı. Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev, Halife Altay’ın ailesine gönderdiği başsağlığı mesajında, Halife Altay’ın dini ve milli sahadaki hizmetlerini takdirle karşıladığını ifade etti.

Hizmetleri Türk-İslam âleminde hiç unutulmayacak olan Halife Altay önümüzdeki sene 100. doğum yılı olması vesilesiyle Kazakistan, Türkiye ve Avrupa ülkelerinde çeşitli etkinliklerle anılacaktır. İstanbul’daki Kazak Türkleri Eğitim ve Araştırma Derneği’nin (KATEAD) Altay’ın hayatı ve çalışmaları hakkında bir kitap yayınlayacağı ve yakın bir gelecekte uluslararası bir etkinlikle İstanbul’da bir toplantı düzenleyeceği bildirildi. Dernek yetkililerini bu kararlarından dolayı kutluyorum. Kazakistan’da manevi değerlerin kazanılmasında büyük emekleri olan Halife Altay’ı bu vesileyle bir kez daha rahmetle anıyorum. Ruhu şad, mekânı cennet olsun!

Prof. Dr. Abdulvahap Kara


ЫСТАМБҰЛДА БЕКМАХАНОВ ТУРАЛЫ ЕКІ КІТАП ЖАРЫҚ КӨРДІ

Өткен жылы 15-16 сәуір күндері  Мимар Синан көркем өнер университетінде Қазақ тарихшысы Ермұхан Бекмаханұлының 100 жылдығына байланысты өткізілген халықаралық ғылыми-практикалық конференцияның материалдары түрік және ағылшын тілдерінде “Кеңестік тарихнама және Қазақстан тарихының мәселелері” атымен бүгін жарық көрді.Book on BekmakhanovТүркі Дүниесі Қала Әкімшіліктері Одағының басылымдары арасында шыққан кітапта Түркия, Қазақстан және АҚШ-нан ғалымдардың баяндамалары орын алуда. Л.Н. Гұмилев атындағы Еуразия ұніуерситетінен Алтайы Оразбаева, сегіз ғалым да ат салысқан кітапта Түркия мен АҚШ-тан тоғыз зерттеушінің де баяндамалары түрік және ағылшын тілдерінде екі том жарияланып отыр.

00-bekmakhanov-turkce-kitap-maket2Кітаптың тұсаукесер жыйналысы 2016 жылы, 10 желтоқсан күні сағат 11.00-де Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті жанындағы «Отырар кітапханасы» Ғылыми орталығында жасалмақ.

dsc_0071-2

2015 жылы 15-16 сәуір күндері Мимар Синан көркем өнер университетінде Қазақ тарихшысы Ермұхан Бекмаханұлының 100 жылдығына байланысты өткізілген халықаралық ғылыми-практикалық конференция

Сонымен қатар белгілі ғалымдар мен баспасөз өкілдері қатысады деп күтілген осы басқосуда “Зуқа батыр және заманы” атты қазақ тіліндегі кітаптың таныстырылымы болмақ.

Qurmetpen,

Әбдіуақап Қара
Мимар Синан Көркем Өнер Университетінің
рофессоры, тарих ғылымының докторы


TÜRK DÜNYASI 2017 KÜLTÜR BAŞKENTİ TÜRKİSTAN

Azerbaycan’da gerçekleştirilen TÜRKSOY 34. Dönem Daimi Konseyi toplantısında, Kazakistan’ın Türkistan kentinin “2017 Türk Dünyası Kültür Başkenti” seçilmesine karar verildi. Şeki kentinde düzenlenen TÜRKSOY 34. Dönem Daimi Konseyi Toplantısına Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Türkiye, Türkmenistan, Moldova’ya bağlı Gagavuz Yeri, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti kültür bakanları ve yetkilileri katıldı. Türk Konseyi, Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenter Asamblesi (TÜRKPA), Türk Akademisi, Türk Kültür Mirası Vakfı gibi uluslararası kuruluşların temsilcilerinin de katıldığı toplantıda Türkiye’yi Kültür ve Turizm Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Nihat Gül temsil etti.

yesevi-turbesinde

Daimi Konsey 35. Dönem Toplantısı Koordinatörlüğünün Kazakistan Kültür ve Spor Bakanlığı tarafından üstlenmesini ve toplantının 2017 yılı sonlarında Türkistan’da yapılmasını onayladı. Türk dünyasının manevi başkenti olarak da bilinen Türkistan şehrinin kuruluş tarihi IV. yüzyıla kadar uzanıyor. Burada Timur tarafından yaptırılan Hoca Ahmet Yesevi Hazretlerinin ve onun hoca Arslan Bab’ın türbeleri bulunuyor.

Aynı zamanda Türk dünyasından çeşitli ülkelerden öğrencilerin de öğretim gördüğü Kazak-Türk Ortak Üniversitesi Hoca Ahmet Yesevi Üniversitesi 1992 yılından beri faaliyet göstermektedir. 2017 yılında Türkistan’da Türk dünyası tarihi ve kültürü konusunda çeşitli etkinlikler düzenlenmesi bekleniyor.